Asercje

Asercje służą do potwierdzenia, że rzeczywista wartość odpowiada wartości oczekiwanej. Są to metody klasy Tester\Assert.

Wybieraj najodpowiedniejsze asercje. Assert::same($a, $b) jest lepsze niż Assert::true($a === $b), bo w razie niepowodzenia wyświetla sensowny komunikat o błędzie. W drugim przypadku dostaniemy tylko false should be true, co nic nam nie mówi o zawartości zmiennych $a i $b.

Większość asercji może mieć też opcjonalny opis w parametrze $description, który wyświetla się w komunikacie o błędzie, jeśli oczekiwanie nie zostanie spełnione.

Przykłady zakładają utworzony alias:

use Tester\Assert;

Assert::same ($expected, $actual, ?string $description=null)

$expected musi być identyczne z $actual. To samo co operator PHP ===.

Assert::notSame ($expected, $actual, ?string $description=null)

Przeciwieństwo Assert::same(), czyli to samo co operator PHP !==.

Assert::equal ($expected, $actual, ?string $description=null, bool $matchOrder=false, bool $matchIdentity=false)

$expected musi być równe $actual. W przeciwieństwie do Assert::same() ignorowana jest tożsamość obiektów, kolejność par klucz ⇒ wartość w tablicach i minimalnie różniące się liczby dziesiętne, co można zmienić, ustawiając $matchIdentity i $matchOrder.

Poniższe przypadki są z perspektywy equal() równe, ale z perspektywy same() już nie:

Assert::equal(0.3, 0.1 + 0.2);
Assert::equal($obj, clone $obj);
Assert::equal(
	['first' => 11, 'second' => 22],
	['second' => 22, 'first' => 11],
);

Uwaga jednak: tablice [1, 2] i [2, 1] nie są takie same, bo różni się tylko kolejność wartości, a nie par klucz ⇒ wartość. Tablicę [1, 2] można zapisać też jako [0 => 1, 1 => 2], a [1 => 2, 0 => 1] zostanie więc uznane za taką samą.

W $expected możesz też użyć tak zwanych Oczekiwania.

Assert::notEqual ($expected, $actual, ?string $description=null)

Przeciwieństwo Assert::equal().

Assert::contains ($needle, string|array $actual, ?string $description=null)

Jeśli $actual jest ciągiem, musi zawierać podciąg $needle. Jeśli jest tablicą, musi zawierać element $needle (porównywany ściśle).

Assert::notContains ($needle, string|array $actual, ?string $description=null)

Przeciwieństwo Assert::contains().

Assert::hasKey (string|int $needle, array $actual, ?string $description=null)

$actual musi być tablicą i musi zawierać klucz $needle.

Assert::hasNotKey (string|int $needle, array $actual, ?string $description=null)

$actual musi być tablicą i nie może zawierać klucza $needle.

Assert::true ($value, ?string $description=null)

$value musi być true, czyli $value === true.

Assert::truthy ($value, ?string $description=null)

$value musi być prawdziwe, czyli spełniać warunek if ($value) ....

Assert::false ($value, ?string $description=null)

$value musi być false, czyli $value === false.

Assert::falsey ($value, ?string $description=null)

$value musi być fałszywe, czyli spełniać warunek if (!$value) ....

Assert::null ($value, ?string $description=null)

$value musi być null, czyli $value === null.

Assert::notNull ($value, ?string $description=null)

$value nie może być null, czyli $value !== null.

Assert::nan ($value, ?string $description=null)

$value musi być Not a Number. Do testowania wartości NAN używaj wyłącznie Assert::nan(). Wartość NAN jest bardzo specyficzna, a asercje takie jak Assert::same() czy Assert::equal() mogą zachowywać się nieoczekiwanie.

Assert::count ($count, Countable|array $value, ?string $description=null)

Liczba elementów w $value musi wynosić $count. To samo co count($value) === $count.

Assert::type (string|object $type, $value, ?string $description=null)

$value musi być podanego typu. Jako $type możemy użyć ciągu:

  • array
  • list – tablica indeksowana według rosnącego szeregu kluczy numerycznych od zera
  • bool
  • callable
  • float
  • int
  • null
  • object
  • resource
  • scalar
  • string
  • nazwa klasy albo bezpośrednio obiekt, wtedy musi zachodzić $value instanceof $type

Assert::exception (callable $callable, string $class, ?string $message=null, $code=null)

Przy wywołaniu $callable musi zostać rzucony wyjątek klasy $class. Jeśli podamy $message, komunikat wyjątku musi też pasować do wzorca. A jeśli podamy $code, kody muszą też ściśle się zgadzać.

Na przykład poniższy test nie przejdzie, bo komunikat wyjątku się nie zgadza:

Assert::exception(
	fn() => throw new App\InvalidValueException('Zero value'),
	App\InvalidValueException::class,
	'Value is too low',
);

Assert::exception() zwraca rzucony wyjątek, co pozwala Ci przetestować także wyjątek zagnieżdżony.

$e = Assert::exception(
	fn() => throw new MyException('Something is wrong', 0, new RuntimeException),
	MyException::class,
	'Something is wrong',
);

Assert::type(RuntimeException::class, $e->getPrevious());

Assert::error (string $callable, int|string|array $type, ?string $message=null)

Sprawdza, czy funkcja $callable wygenerowała oczekiwane błędy (czyli warningi, notice itd.). Jako $type podaj jedną ze stałych E_..., na przykład E_WARNING. A jeśli podamy $message, komunikat o błędzie musi też pasować do wzorca. Na przykład:

Assert::error(
	fn() => $i++,
	E_NOTICE,
	'Undefined variable: i',
);

Jeśli callback generuje więcej błędów, musimy oczekiwać ich wszystkich w dokładnej kolejności. W takim przypadku przekaż w $type tablicę:

Assert::error(function () {
	$a++;
	$b++;
}, [
	[E_NOTICE, 'Undefined variable: a'],
	[E_NOTICE, 'Undefined variable: b'],
]);

Jeśli jako $type podasz nazwę klasy, zachowa się tak samo jak Assert::exception().

Assert::noError (callable $callable)

Sprawdza, czy funkcja $callable nie wygenerowała żadnego warninga, błędu ani wyjątku. Przydaje się do testowania fragmentów kodu, w których nie ma innej asercji.

Assert::match (string $pattern, $actual, ?string $description=null)

$actual musi pasować do wzorca $pattern. Możemy użyć dwóch wariantów wzorców: wyrażeń regularnych albo wildcardów.

Jeśli jako $pattern przekażemy wyrażenie regularne, musimy użyć do jego ograniczenia ~ albo #. Inne ograniczniki nie są wspierane. Na przykład test, w którym $var musi zawierać wyłącznie cyfry szesnastkowe:

Assert::match('#^[0-9a-f]+$#i', $var);

Drugi wariant jest podobny do porównywania zwykłych ciągów, ale w $pattern możemy użyć różnych wildcardów:

  • %a% jeden albo więcej dowolnych znaków oprócz znaków końca linii
  • %a?% zero albo więcej dowolnych znaków oprócz znaków końca linii
  • %A% jeden albo więcej dowolnych znaków wraz ze znakami końca linii
  • %A?% zero albo więcej dowolnych znaków wraz ze znakami końca linii
  • %s% jeden albo więcej białych znaków oprócz znaków końca linii
  • %s?% zero albo więcej białych znaków oprócz znaków końca linii
  • %S% jeden albo więcej znaków oprócz białych znaków
  • %S?% zero albo więcej znaków oprócz białych znaków
  • %c% pojedynczy dowolny znak (oprócz końca linii)
  • %d% jedna albo więcej cyfr
  • %d?% zero albo więcej cyfr
  • %i% wartość całkowita ze znakiem
  • %f% liczba zmiennoprzecinkowa
  • %h% jedna albo więcej cyfr szesnastkowych
  • %w% jeden albo więcej znaków alfanumerycznych
  • %ds% separator katalogów (/ albo \)
  • %% jeden znak %

Przykłady:

# Znowu test liczby szesnastkowej
Assert::match('%h%', $var);

# Uogólnienie ścieżki pliku i numeru linii
Assert::match('Error in file %a% on line %i%', $errorMessage);

Assert::notMatch (string $pattern, $actual, ?string $description=null)

Przeciwieństwo Assert::match().

Assert::matchFile (string $file, $actual, ?string $description=null)

Ta asercja jest identyczna z Assert::match(), ale wzorzec wczytywany jest z pliku $file. Przydaje się to do testowania bardzo długich ciągów. Plik testu pozostaje przejrzysty.

Assert::fail (string $message, $actual=null, $expected=null)

Ta asercja zawsze zawodzi. Czasem po prostu się przydaje. Opcjonalnie możemy podać wartość oczekiwaną i rzeczywistą.

Oczekiwania

Gdy chcemy porównywać bardziej złożone struktury z niestałymi elementami, wspomniane wyżej asercje mogą nie wystarczyć. Testujemy na przykład metodę, która tworzy nowego użytkownika i zwraca jego atrybuty jako tablicę. Nie znamy wartości hasha hasła, ale wiemy, że musi to być ciąg szesnastkowy. A o kolejnym elemencie wiemy tylko, że musi być obiektem DateTime.

W takich sytuacjach możemy wewnątrz parametru $expected metod Assert::equal() i Assert::notEqual() użyć Tester\Expect, za pomocą którego da się łatwo opisać strukturę.

use Tester\Expect;

Assert::equal([
	'id' => Expect::type('int'),                   # oczekujemy liczby całkowitej
	'username' => 'milo',
	'password' => Expect::match('%h%'),            # oczekujemy ciągu pasującego do wzorca
	'created_at' => Expect::type(DateTime::class), # oczekujemy instancji klasy
], User::create(123, 'milo', 'RandomPaSsWoRd'));

Za pomocą Expect możemy wykonywać niemal te same asercje co za pomocą Assert. Do dyspozycji mamy więc metody Expect::same(), Expect::match(), Expect::count() itd. Poza tym możemy je łączyć w łańcuch:

Expect::type(MyIterator::class)->andCount(5);  # oczekujemy MyIterator i liczby elementów 5

Alternatywnie możemy napisać własne handlery asercji.

Expect::that(function ($value) {
	# zwróć false, jeśli oczekiwanie nie jest spełnione
});

Badanie nieudanych asercji

Gdy asercja zawiedzie, Tester wypisuje, na czym polega błąd. Jeśli porównujemy złożone struktury, Tester tworzy dumpy porównywanych wartości i zapisuje je do katalogu output. Jeśli na przykład zawiedzie fikcyjny test Arrays.recursive.phpt, dumpy zostaną zapisane tak:

app/
└── tests/
	├── output/
	│   ├── Arrays.recursive.actual    # wartość rzeczywista
	│   └── Arrays.recursive.expected  # wartość oczekiwana
	│
	└── Arrays.recursive.phpt          # nieudany test

Nazwę katalogu możemy zmienić przez Tester\Dumper::$dumpDir.